ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΠΡΟΣΛΗΨΗΣ ΤΡΟΦΗΣ

Μην αφήσεις το φαγητό να σε…φάει

Της Μπέττυς Κυριακίδου

 

Υπερφαγία, βουλιμία, ανορεξία, ορθορεξία! Αποτελούν τις βασικές Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής, εμφανίζονται με ανησυχητική συχνότητα τα τελευταία χρόνια. Συνήθως είναι «γένους θηλυκού», καθώς είναι έως 9 φορές συχνότερες στις γυναίκες σε σχέση με τους άντρες.

Εμφανίζονται, μάλιστα, κατά κύριο λόγο στην περίοδο της εφηβείας. Υπολογίζεται ότι στην Ελλάδα σήμερα ένα εκατομμύριο έφηβοι και νεαροί πάσχουν από κάποια μορφή διατροφικής διαταραχής.

Πέρα από τα προβλήματα υγείας που ενδέχεται να προκαλέσουν οι εν λόγω διαταραχές -όπως διαβήτης τύπου 2, υψηλή πίεση αίματος και καρδιοπάθειες- τα άτομα που νοσούν υποφέρουν παράλληλα και από τον κοινωνικό στιγματισμό και το αδιέξοδο.

 

Ποιες είναι

Σύμφωνα με την κα Κρίστη Πασαλίδου, Ψυχολόγο-Ψυχοθεραπεύτρια MSc, με εξειδίκευση στις Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής, μπορεί να εμφανιστούν με διαφορετικές μορφές στα άτομα που πάσχουν: από την ακατάσχετη και χωρίς μέτρο πρόσληψη τροφής που συμβαίνει στη βουλιμία και την υπερφαγία, ως τον ακραίο περιορισμό ή και τη στέρηση της τροφής που συμβαίνει στην ανορεξία.

Επιπρόσθετα, τα τελευταία χρόνια εμφανίζονται και νέες κατηγορίες διαταραχών, όπως η ορθορεξία που χαρακτηρίζεται από την εμμονή με την υγιεινή διατροφή.

 

Πού οφείλονται

Όποια μορφή και αν παίρνουν τελικά, θα μπορούσαμε να πούμε ότι στο σύνολό τους οι διαταραχές πρόσληψης τροφής χαρακτηρίζονται από ακραία συναισθήματα, σκέψεις και συμπεριφορές σχετικά με τη λήψη τροφής, το βάρος και την εικόνα του σώματος.

«Οποιοσδήποτε μπορεί να αναπτύξει μια Διαταραχή Πρόσληψης Τροφής, ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλο ή το εκπαιδευτικό του επίπεδο. Η εμφάνισή τους φαίνεται να είναι πολυπαραγοντικής αιτιολογίας, περιλαμβάνοντας γενετικούς, ψυχολογικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες», υπογραμμίζει η κα Πασαλίδου.

Για αυτόν τον λόγο οι συγγενείς πρώτου βαθμού ατόμων με διατροφικές διαταραχές έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να παρουσιάσουν και οι ίδιοι διαταραχή στην πρόσληψη της τροφής.

Πρόσφατες έρευνες έχουν αναδείξει τον ρόλο ορμονικών και νευροβιολογικών παραγόντων στην εξέλιξη των εν λόγω διαταραχών. Από την άλλη, η δομή της οικογένειας, στοιχεία της προσωπικότητας, το στρες, η εφηβεία και κοινωνικοπολιτισμικοί παράγοντες επίσης ενοχοποιούνται σε μεγάλο βαθμό.

 

Ποια είναι τα ανησυχητικά σημάδια

Τα σημάδια που θα πρέπει να μας ανησυχήσουν και να οδηγήσουν σε υποψίες για την ύπαρξη μιας Διαταραχής Πρόσληψης Τροφής αφορούν στις πιθανές σκέψεις, συναισθήματα και συμπεριφορές σχετικές με την πρόσληψη της τροφής, αλλά και το βάρος και την εικόνα του σώματος, σύμφωνα με την κα Πασαλίδου.

Στη διάγνωση μιας διατροφικής διαταραχής οδηγούν τα παρακάτω «σημάδια»:

  • Εμμονική ενασχόληση με το βάρος ή την εικόνα σώματος
  • Μόνιμη δυσαρέσκεια και σύνδεση του βάρους και της εικόνας σώματος με τη συνολική αξία του ατόμου
  • Η έλλειψη ορίου στην κατανάλωση τροφής
  • Ο αυστηρός της περιορισμός
  • Η δυσκολία του ατόμου να φάει μπροστά σε άλλους
  • Η υπερβολική άσκηση
  • Οι εμφανείς συνέπειες στην υγεία του ατόμου

 

Πώς αντιμετωπίζονται οι διαταραχές πρόσληψης τροφής

Οι Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής είναι πολύπλοκες διαταραχές, όπου οι διαταραγμένες διατροφικές συνήθειες μαζί με τις ψυχολογικές δυσκολίες χρειάζεται να αντιμετωπιστούν και να θεραπευτούν, συχνά από μια ομάδα ειδικών (ψυχολόγο, διατροφολόγο και κάποιες φορές και σε συνδυασμό με κάποια ιατρική ειδικότητα).

Χωρίς κατάλληλη βοήθεια και θεραπεία πιθανόν να επιμείνουν σε όλη την διάρκεια της ζωής του ατόμου και να έχουν ιδιαίτερα σοβαρές συνέπειες.

«Στο ψυχολογικό επίπεδο, ο στόχος είναι, αναπτύσσοντας μια ισορροπημένη σχέση με το φαγητό και παράλληλα με μια ισορροπημένη διατροφή, να καταφέρει το άτομο να βρει τη σύνδεση ανάμεσα στις διατροφικές του συνήθειες και τις βαθύτερες ακάλυπτες συναισθηματικές ανάγκες και δυσλειτουργικές συμπεριφορές που αποτελούν και τη ρίζα των διατροφικών διαταραχών. Και τελικά να μπορεί να αντεπεξέλθει και να διαχειριστεί τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει με ένα τρόπο που δεν είναι επιβαρυντικός για τον εαυτό του», εξηγεί η ίδια.

Η Ελληνική Εταιρεία Έρευνας Συμπεριφοράς Παράρτημα Μακεδονίας -στο πλαίσιο της εκπαίδευσης που προσφέρει- οργάνωσε έναν κύκλο εξειδίκευσης στις Διατροφικές Διαταραχές. Στόχος ήταν η κλινική ενημέρωση και πρακτική άσκηση στον συγκεκριμένο τομέα ειδικών ψυχικής υγείας.

Στο πλαίσιο της πρακτικής άσκησης των ψυχολόγων που παρακολουθούν το πρόγραμμα αυτό προσφέρεται ΔΩΡΕΑΝ θεραπευτική υποστήριξη σε άτομα που αντιμετωπίζουν διατροφικές διαταραχές.

Το τηλέφωνο επικοινωνίας για δήλωση συμμετοχής στις ΔΩΡΕΑΝ θεραπευτικές συνεδρίες είναι 2310 274 610,

email: eeesm@otenet.gr

www.cognitivebehavior.gr